Obecnie produkowane ciągniki, maszyny i urządzenia rolnicze zapewniają użytkownikom wysoki poziom bezpieczeństwa. Mimo coraz bezpieczniejszych rozwiązań konstrukcyjnych, co roku dochodzi do wielu wypadków z udziałem maszyn i ciągników oraz urządzeń rolniczych.  Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego przestrzega i apeluje.

Mechanizacja prac pozwala zwiększyć wydajność, ograniczyć koszty produkcji, czyni prace lżejszą, jednak niewłaściwe użytkowanie lub przygotowanie maszyny do pracy, może powodować zagrożenie dla zdrowia i życia rolników.

Najczęstszymi przyczynami wypadków są:

  • użytkowanie wyeksploatowanych maszyn i urządzeń w złym stanie technicznym bez osłon zabezpieczających ruchome, wirujące części maszyn takie jak noże, tarcze, bijaki, przekładnie pasowe, przekładnie łańcuchowe, koła zębate, nie osłonięte elementy tnące i rozdrabniające brak osłon wałów napędowych,
  • naprawy, regulacja, smarowanie, czyszczenie oraz usuwanie zapchań maszyn będących w ruchu oraz manipulowanie przy nich podczas pracy,
  • praca lub przebywanie w bezpośredniej bliskości pracujących maszyn z wirującymi, obracającymi się częściami w zbyt luźnym ubraniu,
  • popychanie materiału obrabianego w maszynach bezpośrednio rękami,
  • niedostateczna uwaga na wykonywanej pracy, pośpiech, stres,
  • obsługa maszyn i urządzeń rolniczych pod wpływem alkoholu,
  • przebywanie osób w czasie sprzęgania maszyn lub przyczep z ciągnikiem w strefie pomiędzy nimi.

Aby ustrzec się przed wypadkami, należy stosować podstawowe zasady bezpiecznej obsługi maszyn i urządzeń rolniczych, takie jak:

  • maszyny rolnicze mogą obsługiwać osoby dorosłe, zdrowe, przeszkolone w zakresie konkretnej maszyny oraz zasad bezpieczeństwa pracy (bhp);
  • agregowanie maszyn i narzędzi może wykonywać jedynie kierowca ciągnika, chyba że producent w instrukcji obsługi określa inny sposób;
  • niedopuszczalne jest cofanie i wykonywanie nawrotów agregatem (ciągnik + maszyna) w położeniu roboczym;
  • w pobliżu pracujących maszyn nie powinni znajdować się ludzie i zwierzęta;
  • wszelkie przekładnie i wały przegubowo-teleskopowe powinny być zabezpieczone odpowiednimi osłonami;
  • po skończonej pracy czyszczenie i mycie maszyn może być przeprowadzane po odłączanie napędów i wyłączeniu silnika ciągnika, o ile ciągnik napędzał maszynę;
  • wszelkie kontrole stanu technicznego, regulacje i doraźne naprawy mogą być wykonywane po uprzednim unieruchomieniu silnika ciągnika i odłączeniu napędu;
  • maszyny powinny być przechowywane w zadaszonych pomieszczeniach, w sposób uniemożliwiający okaleczenie ludzi i zwierząt.

Zapewnienie bezpieczeństwa pracy w wielu gospodarstwach rolnych jest możliwe bez ponoszenia dużych nakładów finansowych. Wystarczy zmienić niektóre metody pracy, zadbać o ład i porządek, organizować pracę w taki sposób, by znalazł się czas na odpoczynek, bezwzględnie stosować się do zaleceń producentów maszyn podanych w instrukcjach obsługi, stosować odzież roboczą i ochrony osobiste.

W każdej placówce KRUS dostępne są bezpłatne broszury i ulotki związane z kampanią „Bezpieczna obsługa maszyn i urządzeń rolniczych”. W materiałach tych szczegółowo opisano sposoby bezpiecznej pracy z maszynami i urządzeniami rolniczymi. Ponadto zachęcamy do udziału w szkoleniach oraz zapoznawania się z publikacjami o tematyce bhp w rolnictwie.

(Materiały źródłowe KRUS i PIP)